Port
w Gdyni
 

Gdynia
1922

Po 1919 r. II RP potrzebowała własnego portu morskiego. Wybór padł na Gdynię. Formalnie budowę zainicjowano ustawą z września 1922 r., choć prace rozpoczęto wcześniej. Inwestycja była finansowana ze środków m.in. Pocztowej Kasy Oszczędności, czyli obecnego PKO Banku Polskiego.

Powrót nad wodę

Obraz Zaślubiny Polski z Bałtykiem autorstwa Wojciecha Kossaka

Dopiero 15 miesięcy po zakończeniu I wojny światowej i podpisaniu traktatu wersalskiego Polska odzyskała dostęp do morza.

„Zaślubiny” Polski z Bałtykiem odbyły się 10 lutego 1920. Tego dnia w Pucku generał Józef Haller wrzucił do morza platynowy pierścień, symbolizujący powrót Polski do Bałtyku.

15 miesięcy bez dostępu do morza

Decyzja o budowie

Zniszczenia w porcie

Wojna z Rosją Radziecką pokazała, że port w Wolnym Mieście Gdańsk nie mógł być jedynym handlowo-usługowo-militarnym punktem II RP nad Bałtykiem. W latach 20. podjęto więc decyzję o budowie portu w Gdyni.

Finansowanie

Pocztowa Kasa Oszczędności w okresie międzywojennym pomagała finansować największe i uważane do dziś za kluczowe inwestycje II RP, jak port w Gdyni, COP czy budowa dworca kolejowego w Warszawie.

Koszt inwestycji w gdyński port szacuje się na niespełna 300 mln zł. Na budowle portowe wydano ok. 165 mln zł, na urządzenia – ok. 135 mln zł.

300000000

Gdyński port był symbolem odradzającego się państwa polskiego. W ciągu kilku lat zyskał status największego nad Bałtykiem i jednego z większych w Europie, wyprzedzając pod względem wielkości obrotów obiekty w Kopenhadze, Bremie, Amsterdamie, Genui, Neapolu i Trieście. Gdynia stanowiła też konkurencję dla Wolnego Miasta Gdańsk. W 1933 r. z gdyńskiego portu wyeksportowano większą masę towarową niż z gdańskiego.

Wraz z portem rodzi się miasto Gdynia

Budowa portu spowodowała gwałtowny wzrost liczby mieszkańców Gdyni związany z napływem rąk do pracy. Z małej rybackiej wioski w ciągu 10 lat powstało miasto z nowoczesną infrastrukturą oraz bogatym życiem kulturalnym i naukowym.

Fragment ulicy Starowiejskiej w Gdyni
Fragment ulicy Starowiejskiej w Gdyni

Pierwszy powojenny spis ludności w 1921 r. wykazał 1268 mieszkańców, a gdy w 1926 r. Gdynia otrzymała prawa miejskie, liczyła ich niemal 10 razy tyle, bo ok. 12 tys.

Widok gmachu Zakładu Ubezpieczeń Społecznych i kawiarni Bałty
Widok gmachu Zakładu Ubezpieczeń Społecznych i kawiarni Bałtyk.

W maju 1936 r. było ich 83 tys., w grudniu tego samego roku – 102 tys., zaś w 1939 r. – 127 tys. – stukrotnie więcej niż na początku lat 20.

Obraz artysty malarza Antoniego Suchanka 'Panorama Gdyni'
Obraz artysty malarza Antoniego Suchanka "Panorama Gdyni".

Twórcy portu

Inżynier komunikacji oraz minister przemysłu
i handlu – to dzięki ich zaangażowaniu powstał port w Gdyni.

Ludzie
Eugeniusz Kwiatkowski
Eugeniusz
Kwiatkowski
Tadeusz Wenda
Tadeusz
Wenda

Transatlantyki

Z portu w Gdyni do 1939 r. wypływały polskie transatlantyki. Fala emigracji za ocean, w ramach której setki tysięcy Polaków trafiły w latach 30. XX w. do Ameryki Południowej, miała nierozerwalny związek właśnie z Gdynią. To z nowego polskiego portu odpłynęły setki tysięcy emigrantów do Ameryki Południowej.

MS Piłsudski z dworca pasażerskiego - 1935r.
MS Piłsudski z dworca pasażerskiego - 1935r.
MS Piłsudski - 1935r.
MS Piłsudski - 1935r.
Wyładunek samochodów z MS
Wyładunek samochodów z MS "Batory".

Strategiczna rola

Strategiczna rola

Gdynia dziś

Gdynia jest prężnie rozwijającym się miastem. Mieszka tu ponad 240 tys. osób. W Gdyni znajduje się drugi pod względem przeładunków port morski w Polsce. Jego specjalizacją są przeładunki kontenerów.

Następne
wydarzenia